Всё для Учёбы — студенческий файлообменник
1 монета
docx

Студенческий документ № 086080 из ЭЭИ

?аза?стан Республикасыны? ?ылым ж?не білім министрлігі

Ж??гір хан атында?ы Батыс ?аза?стан Аграрлы?-Техникалы? Университеті

"Энергетика" кафедрасы

ЭЛЕКТР ЭНЕРГЕТИКАСЫ

П?НІНЕН ЗЕРТХАНАЛЫ? Ж?МЫСТАР

ЕСЕБІ

Орында?ан: ____________________

Тексерген:_____________________

Орал -2017

№1 ЗЕРТХАНАЛЫ? Ж?МЫС

Ж?мысты? та?ырыбы: ?шфазалы синхронды генераторды? бос ж?рістегі E0=f(If) ж?не ?ыс?а т?йы?талуда?ы IК=f(If) режим параметрлерін зерттеу

Ж?мысты? ма?саты: синхронды генераторды? ??рылысын, ж?мыс принципін, бос ж?ріс ж?не ?ыс?а т?йы?талу кезіндегі ж?мыс режимдерін зерделеу ж?не эксперименттік т?жірибе жасау ар?ылы теориядан ал?ан білімді шы?дау, сипаттамаларды зерттеуді? графо-аналитикалы? ?дістерін ме?геру ар?ылы теориялы? білімді бекіту. Блогты принциптік с?лбасын зерделеу, оны? электрлік с?лбасын салу ж?не оны о?уды ?йрену.

Т?жірибені орындау т?ртібі:

?ш фазалы? синхронды генераторды? бос ж?рістегі сипаттамасын алуды? блогты принциптік с?лбасына ?ыс?аша т?сінік

G1 ?орек к?зі- ?ндірістік жиілікті? синусоидалды кернеу к?зі.

G2 т?ра?ты то? ?оз?алт?ышыны? ?орек к?зі, т?уелсіз ?оздыр?ышы бар ?оз?алт?ыш режимінде ж?мыс істейтін М2 т?ра?ты то? машинасыны? ?оздыру ораманы? реттелмейтін кернеуі мен якорь орамыны? реттелетін кернеуін ?оректендіру ?шін ?олданылады.

G3 ?оздыр?ышы синхронды генератор режимінде ж?мыс істейтін G6 айнымалы то? машинасыны? ?оздыру орамаларын ?оректендіру ?ызметін ат?арады.

G3 ?оздыр?ышы синхронды генератор режимінде ж?мыс істейтін G6 айнымалы то? машинасыны? ?оздыру орамасын ?оректендіру ?ызметін ат?арады.

G5 б?рышты орын ауыстыр?ыш т?рлендіргіші Р3 электр машиналы агрегатты? айналу жиілігіні? шы?ыс к?рсеткішіне т?сетін импульсті т?рлендіреді.

Р1 мультиметрлер блогы к?мегімен сыналатын G6 синхронды генераторды? ?озу то?ы If, статор орамасында?ы Э?К E0 (бос ж?рістегі режимде) ж?не ?ыс?а т?йы?талу то?ы I? ба?ыланады.

Т?жірибені ж?ргізу н?с?ауы

1-ші б?лім. ?шфазалы синхронды генераторды? бос ж?рістегі сипаттамасын алу

Ол ?шін ??рыл?ылар 1-ші пунктке ж?не 1-ші суреттегі блогты принциптік с?лба?а с?йкес жал?анады.

G1, ?рі ?арай G2 ?орек к?зін ("ВКЛ") іске ?осып, G2 ?орек к?зіні? реттеуіш т?т?асы ар?ылы, М2 ?оз?алт?ышыны? (G6 генераторы) ж?рісі 1500 мин-1 жиілікке дейін к?шейтіліп, т?жірибе со?ына дейін бір ?алыпты ?сталады.

G3 ?оздыр?ыш ("ВКЛ") іске ?осылады да, 0...2 А аралы?ында шы?ысында?ы If ?оздыру то?ын ?згертіп, G6 генераторды? к?рсеткіштерін Р1.1 (If ?озу то?ы) амперметр мен Р1.2 вольтметр (сыналатын G6 синхронды генераторды? Э?К-ні? E0) к?рсеткіштері 2-ші кестеге т?сіріледі.

Кесте 2 -Сынау н?тижелері

If, A E0, B

Т?жірибені? 1-ші б?лімін ая?тау реті:

Экспериментті ая?тау ?шін, ?осылу алгоритмі кері орындалады, я?ни, алдымен G3, ?рі ?арай G2 к?зіні? реттеуішін бастап?ы к?йге ?келіп, блоктар алдымен істен ("ОТКЛ"), тораптан ("СЕТЬ") ажыратылады, А6 ажырат?ыш, G1 ?орек к?зі ажыратылады. Т?жірибеде ?осыл?ан барлы? блоктар тораптан ("СЕТЬ") айырылады.

Т?жірибе н?тижелерін пайдаланып, синхронды генераторды? бос ж?рістегі E0=f(If) т?уелділік графигі т?р?ызылады.

2-ші б?лім. ?шфазалы синхронды генераторды? ?ыс?а т?йы?талу сипаттамасын алу

2-ші кестедегі н?тижелерді ?олдана отырып, зерттеп отыр?ан ?шфазалы синхронды генераторды? ?ыс?а т?йы?талу сипаттамасыны? I? = f(If ) т?уелділік графигін т?р?ызу.

Ол ?шін ??рыл?ылар 2-ші суреттегі блогты принциптік с?лба?а с?йкес жал?анады.

G1, ?рі ?арай G2 ?орек к?зін ("ВКЛ") іске ?осып, G2 ?орек к?зіні? реттеуіш т?т?асы ар?ылы, М2 ?оз?алт?ышыны? (G6 генераторы) ж?рісі 1500 мин-1 жиілікке дейін к?шейтіліп, т?жірибе со?ына дейін бір ?алыпты ?сталады.

G3 ?оздыр?ыш ("ВКЛ") іске ?осылады да, 0...2 А аралы?ында шы?ысында?ы If ?оздыру то?ын ?згертіп, G6 генераторды? к?рсеткіштерін Р1.1 (If ?озу то?ы) амперметр мен Р1.2 вольтметр (сыналатын G6 синхронды генераторды? 2 фазалы ?ыс?а т?йы?талу то?ы I?) к?рсеткіштері 3-ші кестеге т?сіріледі.

Кесте 3 -Сынау н?тижелері

If, A 2 I?, А

Т?жірибені? 2-ші б?лімін ая?тау реті:

Экспериментті ая?тау ?шін, ?осылу алгоритмі кері орындалады, я?ни, алдымен G3, ?рі ?арай G2 к?зіні? реттеуішін бастап?ы к?йге ?келіп, блоктар алдымен істен ("ОТКЛ"), тораптан ("СЕТЬ") ажыратылады, А6 ажырат?ыш, G1 ?орек к?зі ажыратылады. Т?жірибеде ?осыл?ан барлы? блоктар тораптан ("СЕТЬ") айырылады.

Т?жірибе н?тижелерін пайдаланып, синхронды генераторды? ?ыс?а т?йы?талу сипаттамасыны? I?=f(If) т?уелділік графигі т?р?ызылады.

Сурет 3 -Синхронды генераторды? (I? = f(If ) т?уелділік графигі)

?ыс?а т?йы?тал?ан ж?не (E0 = f(If ) т?уелділік графигі) бос ж?ріс сипаттамалары

Орында?ан т?жірибеге т?жырым

Зертханалы? ж?мысты? н?тижесін ?орытындылай, алын?ан графиктік кескіндерді ?ажетті т?сіндірулермен ?оса, синхронды генераторда болып жат?ан ??былыстарды? физикалы? м?ніне т?ра?тана талдау жасау ?ажет. Синхронды генераторды? бос ж?ріс ж?не ?ыс?а т?йы?талу режимдері кезінде эксперименттік жолмен ал?ан параметрлерді?, оны? паспортты? берілгендерімен с?йкескігін к?рсету ?ажет.

________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

Ба?ылау с?ра?тары

1. ?ш фазалы? синхронды генераторды? ??рылысы ж?не ж?мыс істеу принципі.

2. ?ш фазалы? синхронды генераторды? бос ж?ріс сипаттамасы нені к?рсетеді?

3. G2 т?ра?ты то? ?оз?алт?ышыны? ?орек к?зі не ?шін ?олданылады?

4. G3 ?оздыр?ышы ?андай ?ызмет ат?арады?

5. ?ш фазалы? синхронды генераторды? бос ж?ріс т?жірибесі ?алай ж?ргізіледі

6. ?ш фазалы? синхронды генератор ?шін ?ыс?а т?йы?талу т?жірибесі ?алай ж?ргізіледі?

7. ?ш фазалы? синхронды генератор ?шін ?ыс?а т?йы?талу сипаттамасы нені к?рсетеді?

№2 ЗЕРТХАНАЛЫ? Ж?МЫС

Ж?мысты? та?ырыбы: ?шфазалы синхронды генераторды? режим ж?мыстарын сырт?ы, реттеушілік ж?не ж?ктемелік сипаттамалармен зерттеу

Ж?мысты? ма?саты: Синхронды генераторды? (СГ) эксперименттік т?жірибе жасау ар?ылы сырт?ы Uя=f(Iя), ж?ктемелік (активті, активті-индуктивті ж?не активті-сыйымдылы?ты кедергісі бар Uя=f(If)) ж?не реттеушілік If=f(Iя) сипаттамаларын зерттеуді? графо-аналитикалы? ?дістерін ме?геру ар?ылы теориялы? білімді бекіту. Блогты принциптік с?лбасын зерделеу, оны? электрлік с?лбасын салу ж?не оны о?уды ?йрену.

Т?жірибені орындау т?ртібі:

?ш фазалы? синхронды генераторды? сырт?ы, реттеушілік ж?не ж?ктемелік режим параметрлерін аны?тауды? блогты принциптік с?лбасына сипаттама

G1 ?орек к?зі- ?ндірістік жиілікті? синусоидалды кернеу к?зі.

G2 т?ра?ты то? ?оз?алт?ышыны? ?орек к?зі, т?уелсіз ?оздыр?ышы бар ?оз?алт?ыш режимде ж?мыс істейтін М2 т?ра?ты то? машинасыны? ?озу ораманы? реттелмейтін кернеуі мен якорь орамыны? реттелетін кернеуін ?оректендіру ?шін ?олданылады.

G3 ?оздыр?ышы синхронды генератор режимінде ж?мыс істейтін G6 айнымалы то? машинасыны? ?оздыру орамаларын ?оректендіру ?ызметін ат?арады.

G5 б?рышты орын ауыстыр?ыш т?рлендіргіші Р3 электр машиналы агрегатты? айналу жиілігіні? шы?ыс к?рсеткішіне т?сетін импульсті т?рлендіреді.

А10 активті (бір фазада?ы 10% кедергі м?ні 5Вт-?а те?), А15 индуктивті (бір фазада?ы 25% кедергі 10 Вар?а те?) ж?не А16 сыйымдылы?ты ж?ктеме ретінде сыналатын G6 синхронды генераторды ж?ктеу ?ызметін ат?арады.

Р1 мультиметрлер блогы к?мегімен сыналатын G6 синхронды генераторды? ?озу то?ы If, статор орамасында?ы кернеу Uя (якорь немесе ж?ктемелік кернеу) мен то? Iя ба?ыланады.

СГ режим ж?мыстарын сырт?ы, реттеушілік ж?не ж?ктемелік сипаттамалармен сынауды ж?ргізу н?с?ауы

Ол ?шін ??рыл?ылар 1-ші пунктке (5-ші бет) ж?не 5-ші суреттегі блогты принциптік с?лба?а с?йкес жал?анады.

Активті (индуктивті ж?не сыйымдылы?ты) ж?ктеме 0-ге те? орнатылады ж?не G1 ?орек к?зі, ?рі ?арай G2 ?орек к?зі ("СЕТЬ">"ВКЛ") іске ?осылады. G2 ?орек к?зі ар?ылы, М2 т?ра?ты то? ?оз?алт?ышыны? ж?рісі 1500 мин-1 айналу жиілігіне дейін к?шейтіліп, т?жірибе со?ына дейін ?згеріссіз ?сталады.

Бірінші, n=const ж?не If=const т?ра?тылы?ы са?талып, ?шфазалы синхронды генераторды? сырт?ы сипаттамасын алуды? аралас ж?ктемесі немесе активті, активті-индуктивті ж?не активті-сыйымдылы?ты ж?ктемелер кездегі жа?дайы ?арастырылады.

Ол ?шін, G3 ?оздыр?ышты ("СЕТЬ">"ВКЛ") іске ?осып, G6 генераторды? фазааралы? кернеуі Uс 220 (225 немесе 230) В-?а те? бол?ан кезіндегі If ?оздыру то?ы орнатылады.

Активті R ж?ктемені (активті-индуктивті RL ж?не активті-сыйымдылы?ты RC ж?ктемелерді) синфазды ауыстыра отырып, сыналатын G6 генераторды? статор орамасында?ы з?кір то?ы Iс=0...0,25А диапазонында n = const, If = const т?ра?ты ?стай отырып ?згертіледі ж?не алын?ан амперметр мен вольметрді? к?рсеткіштері 4-ші кестеге т?сіріледі.

Сына? параметрлерін ал?аннан кейін, ж?ктемелер генератордан шешіледі, ?рі ?арай СГ-? реттеушілік сипаттамасы зерттеледі.

Екінші, n=const ж?не Uя=const т?ра?тылы?ы са?талып, ?шфазалы синхронды генераторды? реттеушілік сипаттамасын алуды? аралас ж?ктемесі немесе активті, активті-индуктивті ж?не активті-сыйымдылы?ты ж?ктемелері кезіндегі жа?дай ?аралады.

Ол ?шін, ?р фаза?а активті ж?ктемені (сол сия?ты индуктивті немесе сыйымдылы?ты ж?ктемелерді) синфазды ауыстыра отырып ж?не сыналып отыр?ан G6 генераторды? U кернеуін оны? ?озу то?ын If реттей отырып 220 (225, 230) В-та т?ра?ты ?стап, якорь то?ын Iя =0...0,25 А диапазонда ?згертеді. Мультиметрлерді? к?рсеткіштері 4-ші кестеге т?сіріледі.

Сына? параметрлерін ал?аннан кейін, ж?ктемелер генератордан шешіледі, ?рі ?арай СГ-? ж?ктемелік сипаттамасы зерттеледі.

Кесте 4 ?шфазалы синхронды генераторды эксперименттік сынау н?тижелері

СГ сырт?ы сипаттамасыны? Uя=f(Iя) т?уелділігі,

Іf =...........А, n=...............айн/мин СГ реттеушілік сипаттамасыны? Iя =f(If) т?уелділігі,

Uя =...........В, n=...............айн/мин Р,Вт

Q,Вар Iс, A (0,25А-ге дейін) Uс, B Р,Вт

Q,Вар Iя, A (0,25А-ге дейін) If, A R ж?ктеме 10%-.....Вт R ж?ктеме 10%-.....Вт 20%-10Вт 20%-.....Вт 30%-.....Вт 30%-.....Вт 40%-20Вт 40%-.....Вт 50%-.....Вт 50%-.....Вт 60%-30Вт 60%-.....Вт 70%-.....Вт 70%-.....Вт 80%-40Вт 80%-.....Вт 90%-.....Вт 90%-.....Вт 100%-50Вт 100%-.....Вт R(....%)+L ж?ктеме 25%-10Вар R(....%)+L ж?ктеме 25%-....Вар 50%-20Вар 50%-....Вар 75%-30Вар 75%-....Вар 100%-40Вар 100%-....Вар R(....%)+С ж?ктеме 25%-10Вар R(....%)+С ж?ктеме 25%-....Вар 50%-20Вар 50%-....Вар 75%-30Вар 75%-....Вар 100%-40Вар 100%-....Вар

?шінші, n=const ж?не Iя=const т?ра?тылы?ы са?талып, ?шфазалы синхронды генераторды? ж?ктемелік сипаттамасын алуды? аралас ж?ктемелер немесе активті, активті-индуктивті ж?не активті-сыйымдылы?ты ж?ктемелер кезіндегі жа?дай ?аралады.

Ол ?шін, активті ж?ктеме (индуктивті ж?ктеме / сыйымдылы?ты ж?ктеме) 100% орнатылады, сыйымдылы?ты кедергі фазалары "?шб?рыш" с?лбасы бойынша жал?анады, ?рі ?арай активті ж?ктеме (индуктивті ж?ктеме / сыйымдылы?ты ж?ктеме) т?йы?талады. G3 генераторды? ?озу то?ын If ?згерту ар?ылы G6 генераторды? статор орамасында?ы то?ты Iя =0,05А шамасында ?стап, статор кернеуі Uя (250 В м?нінен асырмай) ?згертіледі, алын?ан мультиметрлерді? к?рсеткіштері 5-шы кестеге т?сіріледі.

Эксперимент н?тижелері алын?ан со?, с?лба кері ?осыл?ан ба?ытта ажыратылады ж?не 4-6 кестелердегі м?ліметтер бойынша, синхронды генераторды? сырт?ы, реттеушілік ж?не ж?ктемелік сипаттамаларыны? т?уелділік графиктері т?р?ызылады:

- n = const, If = const кездегі Uя = f (Iя) сырт?ы сипаттамасы;

- n = const, Uя= const кездегі If = f (Iя) реттеушілік сипаттамасы;

- n = const, Iя = const кездегі Uя= f (If) ж?ктемелік сипаттамасы.

СГ сырт?ы сипаттамасыны? Uя = f (Iя) т?уелділік графигі

СГ реттеушілік сипаттамасыны? If = f (Iя) т?уелділік графигі

Кесте 5 ?шфазалы синхронды генераторды эксперименттік сынау н?тижелері

СГ ж?ктемелік сипаттамасыны? If =f(Uя) т?уелділігі,

Iя =........А, n=...............айн/мин Р, Вт

Q, Вар If, A Uя, В (250 В-тан асырмай) R ж?ктеме 10%-.....Вт 20%-.....Вт 30%-.....Вт 40%-.....Вт 50%-.....Вт 60%-.....Вт 70%-.....Вт 80%-.....Вт 90%-.....Вт 100%-.....Вт R(....%)+L ж?ктеме 25%-....Вар 50%-....Вар 75%-....Вар 100%-....Вар R(....%)+С ж?ктеме 25%-....Вар 50%-....Вар 75%-....Вар 100%-....Вар

СГ ж?ктемелік сипаттамасыны? Uя= f (If) т?уелділік графигі

Орында?ан т?жірибеге т?жырым

Зертханалы? ж?мысты? н?тижесін ?орытындылай келе, блокты принциптік с?лбаны? электрлік с?лбасын салу, алын?ан т?уелділік график кескіндерін ?ажетті т?сіндірулермен ?оса, синхронды генераторда болып жат?ан ??былыстарды? физикалы? м?ніне т?ра?тана талдау жасау ?ажет. Синхронды генераторды? R, L, C ж?ктемелер кезіндегі сырт?ы, реттеушілік ж?не ж?ктемелік сипаттамаларды? эксперименттік жолмен ал?ан параметрлерін, оны? теориялы? м?ндеріне с?йкескігін аны?тау ?ажет.

____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

______________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

Ба?ылау с?ра?тары

1. ?шфазалы генераторды? сырт?ы сипаттамасы нені к?рсетеді?

2. ?шфазалы генераторды? реттеушілік сипаттамасы нені к?рсетеді?

3. ?шфазалы генераторды? ж?ктемелік сипаттамасы нені к?рсетеді?

4. ?шфазалы генераторды? сырт?ы сипаттамасын ?алай аламыз?

5. ?шфазалы генераторды? реттеушікті сипаттамасын ?алай аламыз?

6. ?шфазалы генераторды? ж?ктемелік сипаттамасын ?алай аламыз?

№3 ЗЕРТХАНАЛЫ? Ж?МЫС

Ж?мысты? та?ырыбы: Cинхронды генераторды ?уаты шексіз ?лкен торап?а параллель ж?мыс?а ?осу ?дістерін зерделеу

Ж?мысты? ма?саты: Синхронды генераторды бас?а синхронды машиналары бар орта? ?уаты шексіз ?лкен (?.ш.?.) торап?а д?лдік (точной) синхрондану ?дісімен ж?не ?ата? (грубой) синхрондану немесе ?здігінен синхрондану ?дісімен параллель ж?мыс?а ?осуды эксперименттік жолмен зерделеу

Т?жірибені орындау т?ртібі:

Cинхронды генераторды ?.ш.?. торап?а параллель ж?мыс?а ?осу ?дістерін эксперименттік жолмен зерделеуді? принциптік с?лбасына сипаттама

G1 ?орек к?зі- ?ндірістік жиілікті? синусоидалды кернеу к?зі.

G2 т?ра?ты то? ?оз?алт?ышыны? ?орек к?зі, т?уелсіз ?оздыр?ышы бар ?оз?алт?ыш режимде ж?мыс істейтін М2 т?ра?ты то? машинасыны? ?озу орамыны? реттелмейтін кернеуі мен якорь орамыны? реттелетін кернеуін ?оректендіру ?шін ?олданылады.

G3 ?оздыр?ышы синхронды генератор режимінде ж?мыс істейтін G6 айнымалы то? машинасыны? ?оздыру орамаларын ?оректендіру ?ызметін ат?арады.

G6 синхронды генераторы G1 тораппен А17 синхрондау блогы ж?не А2 ?ш фазалы трансформатор тобы ар?ылы байланыс?ан.

G5 б?рышты орын ауыстыр?ыш т?рлендіргіші Р3 электр машиналы агрегатты? айналу жиілігіні? шы?ыс к?рсеткішіне т?сетін импульсті т?рлендіреді.

А9 реостаты синхрондаушы резистор міндетін орындап, А6 ажырат?ышпен со??ы асинхронды жіберу этапында G6 синхронды генераторды? ?озу орамасына ?осады.

Р2 ?лшегіші к?мегімен сыналатын G6 генераторды? активті ж?не реактивті ?уаттары ба?ыланады.

Р4 ?лшегіші к?мегімен G6 генератор жа?ында?ы ж?не электр торабы жа?ында?ы оларды? кернеуі мен жиіліктері ба?ыланады.

1-ші т?жірибе.

Cинхронды генераторды ?.ш.?. торап?а д?лдік синхрондау ?дісімен параллель ж?мыс?а ?осуды эксперименттік жолмен сына? ж?ргізу н?с?ауы

Ол ?шін ??рыл?ылар 1-ші пунктке (5-ші бет) ж?не 6-шы суреттегі блогты принциптік с?лба?а с?йкес жал?анады.

А2 ?ш фазалы трансформаторды? екінші реттік орамасына 220 В номиналды кернеу орнатылады.

G1 ?ш фазалы ?орек к?зін, ?рі ?арай, G2 т?ра?ты то? ?оз?алт?ышты? ?орек к?зін "СЕТЬ" > "ВКЛ" іске ?осып, G2 к?зі ар?ылы М2 ?оз?алт?ышты? (G6 генераторды?) айналу жиілігі 1500 мин-1 орнатылады.

А6 ?ш полюсті ажырат?ышты, ?рі ?арай G3 ?оздыр?ышты "СЕТЬ">"ВКЛ" іске ?осып, G3 синхронды машинаны? ?оздыр?ышы ар?ылы G6 генераторды? фазалар арасында?ы (сызы?ты?) кернеуді, торапты? аттас фазалары арасында?ы кернеуге те? орнатамыз.

6-шы кестеге с?йкес синхрондау шартын орындап, содан кейін, А17 синхронда?ышты "ВКЛ" іске ?осу ар?ылы G6 синхронды генераторды торап?а параллель ?осамыз.

G6 генераторды? торап?а синхронды режим ж?мысымен ?осыл?анын к?реміз, я?ни б?л, генераторды? режим параметрі м?ндеріні? ауыт?уы болма?анды?ына ку? боламыз.

G2 т?ра?ты то? ?оз?алт?ышты? ?орек к?зі ар?ылы, Р2 ?лшегішті? ваттметр к?рсеткішін ба?ылай отырып, G6 синхронды генераторды 30 Вт-?а дейін активті ?уатпен ж?ктейміз, ал G3 ?оздыр?ышы ар?ылы, варметрді? к?рсеткішін ба?ылай отырып, 30 ВАр-?а дейін реактивті ?уатпен ж?ктейміз. Б?л экспериментте синхронды генераторды? ?.ш.?. торап?а параллель ж?мыс?а д?лдік синхрондау ?дісімен ?осып, я?ни ?осылуды? 4 шартын орындап ?осып, оны активті ж?не реактивті ?уаттармен ж?ктеу процесін ж?ргіздік.

Торапта?ы ?уат азай?ан кезде, синхронды генераторларды ажырату ?ажет болады. М?ндай жа?дайда генераторларды тораптан жаймен ажырату?а болмайды. Сонды?тан, тораптан ажырату ?шін, оны? активті ж?не реактивті ?уаттарын т?сіріп, А17 синхронда?ышты ажыратамыз, ?рі ?арай алдымен G3 ?оздыр?ышты?, содан кейін G2 ?орек к?зіні? шы?ысында?ы к?рсеткіштерді н?лдендіріп, "ОТКЛ" > "СЕТЬ" ажыратамыз.

Кесте 6 -Синхрондау шарттары

№ р/с Шарт Ба?ылау ??ралы ?лшемдерді? орындалатын шарттары ?лшемдерді? орындалмайтын шарттары Шарттарды орындау бойынша ?сыныстар 1 СГ мен торап кернеуіні? те?есуі СГ мен торап жа?ында?ы вольтметрлер СГ мен торап жа?ында?ы кернеу те? СГ мен торап жа?ында?ы кернеу те? болмайды СГ ?оздыр?ыш кернеуін СГ мен торап жа?ында?ы кернеуді т?зетілген моментіне дейін реттеу 2 СГ мен торапты? кернеу фазаларыны? бірдей ораласуы Фаза ?зігіндегі шамдар Фазада?ы шамдар:

мерзімді бір уа?ытта жанады ж?не (кернеу жиілігі те? емес) ?шеді; жанады (?арама-?арсы фазада?ы кернеу); жанбайды (кернеу синфазалы) Фазада?ы шамдар мерзімді бір уа?ытта "ж?гірме с?уле" эффектісін тудыра жанбайды ж?не ?шпейді СГ кез-келген екі фазасын ауыстырып ?осу 3 СГ мен торап жиіліктеріні? те?есуі Фаза ?зігіндегі немесе синхроноскоп шамдар Фазада?ы шамдар ?рдайым жыпылы?сыз жанады (кернеу ?арама-?арсы фазада) немесе жанбайды (кернеу синфазалы?); синхроноскопты? тілі ?оз?амайды Фазада?ы шамдар сыр?у жиілігімен жанады; синхроноскоп тілі айналады СГ айналу жиілігін реттеу 4 СГ мен торап кернеуіні? синфазалы?ы Фаза ?зігіндегі немесе синхроноскоп шамдар Фазада шамдар жанбайды; синхроноскоп тілі жо?ары?а ?арайды

(к?рсеткіші са?ат 12-ні к?рсетеді) Фазада?ы шамдар жанады; синхроноскоп тілі жо?ары?а ?арамайды СГ-ды? айналу жиілігін шам ?шкенге дейін реттеу

2-ші т?жірибе.

Cинхронды генераторды ?.ш.?. торап?а ?ата? (грубой) синхрондану немесе ?здігінен синхрондану ?дісімен параллель ж?мыс?а ?осуды эксперименттік жолмен ж?ргізу н?с?ауы

Ол ?шін ??рыл?ылар 1-ші пунктке (5-ші бет) ж?не 7-ші суреттегі блогты принциптік с?лба?а с?йкес жал?анады.

А4 реостатымен фаза?а ?осынды кедерісі 8 Ом-?а те? кедергі беріледі.

А2 ?ш фазалы трансформаторды? екінші реттік орамасына 220 В номиналды кернеу орнатылады.

G1 ?ш фазалы ?орек к?зін, ?рі ?арай G2 к?зін "СЕТЬ">"ВКЛ" іске ?осып, G2 т?ра?ты то? ?оз?алт?ышыны? ?орек к?зін реттеу ар?ылы М2 ?оз?алт?ышты? (G6 генераторды?) айналу жиілігі 1500 мин-1 орнатылады.

G3 синхронды машинаны? ?оздыр?ышын "СЕТЬ">"ВКЛ" іске ?осып, шы?ысында?ы ?орек к?зін реттеу ар?ылы G6 генераторды? ?озу то?ын 1,5 А-ге те? (машинаны? параметріне байланысты) орнатылады.

G6 генераторды? кез-келген екі фазасы ауыс?ан кезде "ж?гірме с?уле" (бегущего огня) эффектісі болады, м?ндай жа?дайда шарт орындалмайды. Сонды?тан, А17 синхронда?ыш индикаторы шамыны? жары?тануы синфазды ауысатынына к?з жеткізіледі.

G3 синхронды машинаны? ?оздыр?ышын "ОТКЛ" ажыратып, А6 ?ш полюсті ажырат?ышты "СЕТЬ">"ВКЛ" іске ?осамыз.

G4 синхронды генераторды А17 синхронда?ышты "СЕТЬ">"ВКЛ" іске ?осу ар?ылы торап?а ?осамыз.

G6 синхронды генератор жылдамды? ал?аннан кейін, G3 ?оздыр?ышын іске ?осу ар?ылы, G6 генераторды? торап?а синхронды режим ж?мысымен ?осыл?анын к?реміз, я?ни б?л, генераторды? режим параметрі м?ндеріні? ауыт?уы болма?анды?ына ку? боламыз.

А6 ажырат?ышты "ОТКЛ" ажыратып, G2 т?ра?ты то? ?оз?алт?ышты? ?орек к?зі ар?ылы, Р2 ?лшегішті? ваттметр к?рсеткішін ба?ылай отырып, G6 синхронды генераторды 30 Вт-?а дейін активті ?уатпен ж?ктейміз, ал G3 ?оздыр?ышы ар?ылы, варметрді? к?рсеткішін ба?ылай отырып, 30 ВАр-?а дейін реактивті ?уатпен ж?ктейміз. Б?л экспериментте синхронды генераторды? ?.ш.?. торап?а параллель ж?мыс?а ?здігінен синхрондау ?дісімен ?осып, оны активті ж?не реактивті ?уаттармен ж?ктеу процесін ж?ргіздік.

Торапта?ы ?уат азай?ан кезде, синхронды генераторларды ажырату ?ажет болады. М?ндай жа?дайда генераторларды тораптан жаймен ажырату?а болмайды. Сонды?тан, тораптан ажырату ?шін, оны? активті ж?не реактивті ?уаттарын т?сіріп, А17 синхронда?ышты ажыратамыз, ?рі ?арай алдымен G3 ?оздыр?ышты?, содан кейін G2 ?орек к?зіні? шы?ысында?ы к?рсеткіштерді н?лдендіріп, "ОТКЛ" > "СЕТЬ" ажыратамыз.

Орында?ан т?жірибеге т?жырым

____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

Ба?ылау с?ра?тары

1. Д?лдік синхрондану ?дісі не ?шін ?ажет?

2. Д?лдік синхрондану ?дісімен синхронды генераторды параллель ж?мыс?а ?осылу шарттарын ата?ыз.

3. Д?лдік синхрондану ?дісімен генераторды торап?а ?алай параллель ж?мыс?а ?осады?

4. Генераторды? ж?ктемесі активті ж?не реактивті ?уаттары бойынша ?алай реттеледі.

5. Генераторды тораптан ?алай ажыратады?

6. Шамды синхроноскоп бойынша тораппен генератор фазасыны? ілесу т?ртібіні? с?йкес келуі ?алай аны?талады.

7. Зертханалы? ?ондыр?ыда синхронды генераторды? айналу жиілігі ?алай реттеледі.

8. Синхронды генераторды? кернеуін, оны параллель ж?мыс?а ?осыл?ан?а дейін ?алай ?згертеді.

№4 ЗЕРТХАНАЛЫ? Ж?МЫС

Ж?мысты? та?ырыбы: ?ш фазалы синхронды генераторды? ж?мыс режимі кезіндегі параметрлерді P=f (?), Q=f (?), U=f (? ) б?рышты? сипаттамалармен зерделеу

Ж?мысты? ма?саты: Синхронды генераторды торап?а параллель ?оса отырып, ж?мыс режимі кезіндегі ж?ктемелік б?рышты? ?згерісі кезіндегі сипаттамаларды ж?не оларды т?жірибелік жолмен алуды? принциптік с?лбасын зерделеу

Т?жірибені орындау т?ртібі:

?ш фазалы синхронды генераторды? б?рышты? сипаттамаларын эксперименттік жолмен зерделеуді? принциптік с?лбасына сипаттама

G1 ?орек к?зі- с?лбаны ?ндірістік жиілікті? синусоидты ?орек к?зімен ?оректендіреді.

G2 т?ра?ты то? ?оз?алт?ышыны? ?орек к?зі, т?уелсіз ?оздырумен ?оз?алт?ыш режимде ж?мыс істейтін М2 т?ра?ты то? машинасыны? ?озу орамыны? реттелмейтін кернеуі мен якорь орамыны? реттелетін кернеуін ?оректендіру ?шін ?олданылады.

G3 ?оздыр?ышы синхронды генератор режимінде ж?мыс істейтін G6 айнымалы то? машинасыны? ?оздыру орамаларын ?оректендіру ?ызметін ат?арады.

G6 синхронды генераторы тораппен (G1 к?зімен) А17 синхронда?ыш ж?не А2 ?ш фазалы трансформатор, А6 ажырат?ыш ж?не электр торабыны? кедергісін модельдейтін А14 сызы?ты реактор ар?ылы байланыс?ан.

G5 б?рышты орын ауыстыр?ыш т?рлендіргіші Р3 электр машиналы агрегатты? айналу жиілігіні? шы?ыс к?рсеткішіне т?сетін импульсті т?рлендіреді.

Р2 ?лшегіші к?мегімен сыналатын G6 генераторды? активті ж?не реактивті ?уаттары ба?ыланады.

Р4 ?лшегіші к?мегімен G6 генератор жа?ында?ы ж?не электр торабы жа?ында?ы оларды? кернеуі мен жиіліктері ба?ыланады.

Р6 к?рсеткіші к?мегімен G6 синхронды генератор ж?ктемесіні? б?рышы ба?ыланады.

?ш фазалы синхронды генераторды? б?рышты? сипаттамаларын эксперименттік жолмен аны?тау н?с?ауы

Ол ?шін ??рыл?ылар 1-ші пунктке (5-ші бет) ж?не 8-ші суреттегі блогты принциптік с?лба?а с?йкес жал?анады.

G6 синхронды генераторды желіге д?лдік синхрондану ?дісін параллель ?осу т?сілімен ж?зеге асыры?ыз.

Ж?ктеме б?рышын Р5 к?рсеткіш тумблерін "2000"-?а орнап, "СЕТЬ" торап?а ?осамыз.

G2 т?ра?ты то? ?оз?алт?ышыны? ?орек к?зі мен G3 ?оздыр?ыш ар?ылы, G6 генераторды? Р1 активті ж?не Q1 реактивті ?уаттарын ж?не "ГРУБО" ж?не "ТОЧНО" потенциометрлерімен ж?ктеме б?рышын Р5 к?рсеткіш тілін н?лге орнатамыз.

Ж?ктеме б?рышын Р5 к?рсеткіш тумблерін "1000" жа?дайына орнатып, G3 синхронды машинаны? ?оздыр?ыш?ы ар?ылы G6 генераторды? If ?озу то?ын 1,0 А-ге орнатып, оны т?жірибе ж?рісі кезінде т?ра?ты ?стаймыз.

G2 ?орек к?зін ар?ылы, G6 синхронды генераторды? ж?ктеме ? б?рышын 0...900 аралы?та ?згертіп, ж?ктеме б?рышын Р5 к?рсеткіш (? б?рышты), ваттметр мен варметрді? (G6 генератор фазасыны? активті Р1 ж?не реактивті Q1 ?уаттарын), Р2 ?уаттарды ?лшеуіш пен Р1 (G6 генераторыны? U кернеуін) вольтметр к?рсеткіштерін 7-ші кестеге т?сіреміз.

Кесте 7

?, град 0 10 20 30 40 50 60 70 80 90 Р1, Вт Q1, В•Ар U, В

G6 синхронды генератор асинхронды ж?мыс режиміне ауысса, оны? активті ?уаты G2 ?орек к?зін са?ат тіліне ?арсы ?згерту ар?ылы синхронды генераторды? тораппен синхронды ж?мыс ?айта ?олпына келгенше т?сіреміз.

G6 синхронды генераторды тораптан ажыратуды, 3-ші зертханалы? ж?мыс шартына с?йкес ж?ргіземіз.

7-ші кестедегі алын?ан м?ліметтерді пайдаланып, ж?ктеме б?рышыны? ? ?р м?ні ?шін, G6 генераторды? толы? активті Р=3Р1 ж?не реактивті Q=3Q1 ?уаттарын есептеп, 8-ші кестеге т?сіреміз.

Кесте 8

?, град 0 10 20 30 40 50 60 70 80 90 Р, Вт Q, В•Ар

7-ші ж?не 8-ші кестедегі м?ндерді пайдаланып, ?ш фазалы синхронды генераторды? б?рышты? сипаттамаларыны? P=f (?), Q=f (?), U=f (? ) т?уелділік графиктерін т?р?ызамыз.

?ш фазалы синхронды генераторды? б?рышты? сипаттамаларыны? P=f (?), Q=f (?), U=f (? ) т?уелділік графигі

Орында?ан т?жірибеге т?жырым

__________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

_____________________________________________________________________________________

_____________________________________________________________________________________

Ба?ылау с?ра?тары

1. G2 ?орек к?зі не ?шін ?олданылады?

2. G3 ?оздыр?ышы ?андай ?ызмет ат?арады?

3. А14 сызы?ты? реакторы ?андай ?ызмет ат?арады?

4. ?ш фазалы? синхронды генераторды желіге ?алай ?осады?

5. Б?л экспериметте т?ра?ты то? ?оз?алт?ышы ?ай ?оздыр?ышпен ж?мыс жасайды?

6. Ж?ктеме б?рышын к?рсеткішті ж?мыс?а ?алай дайындайды?

7. Генератор асинхронды режим ж?мысына ауыс?ан кезде не істеу керек?

8. Генераторды желіден ?алай д?рыс ажыратады?

9. Генераторды? б?рышты? сипаттамасын ?алай алады?

10. Генераторды? б?рышты? сипаттамасы нені к?рсетеді?

№5 ЗЕРТХАНАЛЫ? Ж?МЫС

Ж?мысты? та?ырыбы: ?ш фазалы синхронды генераторды? ?.ш.т. параллель ж?мысы кезіндегі U-т?різді сипаттаманы? Iя=f(If) т?уелділік графигін зерделеу

Ж?мысты? ма?саты: Синхронды генераторды торап?а параллель ?оса отырып, ж?мыс режимі кезінде ж?ктеме то?ыны? Iя ?озу то?ыны? If ?згерісіне т?уелділігі жа?дайында?ы U-т?різді сипаттаманы ж?не оны т?жірибелік жолмен аны?тауды? принциптік с?лбасын зерделеу

Т?жірибені орындау т?ртібі:

?ш фазалы синхронды генераторды? ?.ш.т. параллель ж?мысы кезіндегі U-т?різді сипаттаманы эксперименттік жолмен зерделеуді? принциптік с?лбасына сипаттама

G1 ?орек к?зі- с?лбаны ?ндірістік жиілікті? синусоидты ?орек к?зімен ?оректендіреді.

G2 т?ра?ты то? ?оз?алт?ышыны? ?орек к?зі, т?уелсіз ?оздырумен ?оз?алт?ыш режимде ж?мыс істейтін М2 т?ра?ты то? машинасыны? ?озу орамыны? реттелмейтін кернеуі мен якорь орамыны? реттелетін кернеуін ?оректендіру ?шін ?олданылады.

G3 ?оздыр?ышы синхронды генератор режимінде ж?мыс істейтін G6 айнымалы то? машинасыны? ?оздыру орамаларын ?оректендіру ?ызметін ат?арады.

G6 синхронды генераторы тораппен (G1 к?зімен) А17 синхронда?ыш ж?не А2 ?ш фазалы трансформатор, А6 ажырат?ыш ж?не электр торабыны? кедергісін модельдейтін А14 сызы?ты реактор ар?ылы байланыс?ан.

G5 б?рышты орын ауыстыр?ыш т?рлендіргіші Р3 электр машиналы агрегатты? айналу жиілігіні? шы?ыс к?рсеткішіне т?сетін импульсті т?рлендіреді.

Р2 ?лшегіші к?мегімен сыналатын G6 генераторды? активті ж?не реактивті ?уаттары ба?ыланады.

Р4 ?лшегіші к?мегімен G6 генератор жа?ында?ы ж?не электр торабы жа?ында?ы оларды? кернеуі мен жиіліктері ба?ыланады.

Р6 к?рсеткіші к?мегімен G6 синхронды генератор ж?ктемесіні? б?рышы ба?ыланады.

?ш фазалы синхронды генераторды? ?.ш.т. параллель ж?мысы кезіндегі U-т?різді сипаттаманы эксперименттік жолмен аны?тау н?с?ауы

Ол ?шін ??рыл?ылар 1-ші пунктке (5-ші бет) ж?не 9-ші суреттегі блогтарды принциптік с?лба?а с?йкес жал?аймыз.

G6 синхронды генераторды желіге д?лдік синхрондану ?дісімен параллель ж?мыс?а ?осу т?сілімен ж?зеге асырамыз.

G2 т?ра?ты то? машинасыны? ?орек к?зі ар?ылы, G6 генератор?а Р2 ?лшеуішті? ваттметр к?рсеткішін ?ш еселеп аны?талатын ?ажетті 30 Вт активті ?уатты орнатып, эксперимент со?ына дейін т?ра?ты ?стаймыз.

G3 синхронды машинаны? ?оздыр?ышы ар?ылы G6 генераторды? If ?озу то?ын (2 А-ден асырмай) ?згертіп, амперметрден алын?ан If мен Iя то?тарды? м?ндерін 9-шы кестеге т?сіреміз.

Кесте 9

If, А 0 2 Iя, А

G6 синхронды генератор асинхронды ж?мыс режиміне ауысса, оны? активті ?уаты G2 ?орек к?зін са?ат тіліне ?арсы ?згерту ар?ылы синхронды генераторды? тораппен синхронды ж?мыс ?айта ?олпына келгенше т?сіреміз.

G6 синхронды генераторды тораптан ажыратуды, 3-ші зертханалы? ж?мыс шартына с?йкес ж?ргіземіз.

9-шы кестедегі м?ндерді пайдаланып, синхронды генераторды? ж?мыс режиміндегі U-т?різді сипаттаманыны? Iя=f(If) т?уелділік графигін т?р?ызамыз.

Синхронды генераторды? ?.ш.т. параллель ж?мыс режиміндегі U-т?різді сипаттаманыны? Iя=f(If) т?уелділік графигі

Орында?ан т?жірибеге т?жырым

__________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

_____________________________________________________________________________________

_____________________________________________________________________________________

Ба?ылау с?ра?тары

1. Синхронды генераторды? U-т?різді сипаттамасын алу т?жірибесін т?сіндірі?із.

2. Б?рышты? ж?ктеме кезіндегі СГ-?а якорь реакциясыны? сипаты ?андай?

3. Неліктен U-т?різді сипаттамасыны? н?ктесі, генераторды? активті ж?ктемесін ?сірген кезде минималды то? ?озу то?ыны? ?лкен м?ні айма?ына ауысады?

?олданыл?ан ?дебиеттер

1. Иванов-Смоленский, А. В. Электрические машины, часть 1, 2 / А. В. Иванов-Смоленский. - М. : Издательский дом МЭИ, 2006. - 525 с.

2. ?алыков, Б.Р. Электр машиналары / Б.Р. ?ала?ов, Ш.?мірза?ов, М.И. Сылкин. - Алматы, 2006. - 200 бет.

3. Гольдберг, О.Д. Электромеханика : учебник для студ. высш. учеб. Заведений / О.Д.Гольдберг, С.П. Халемская ; под ред. О.Д.Гольдберга. - М. : Издательский центр "Академия", 2007. -512 с.

4. Вольдек, А.И. Электрические машины. Введение в электромеханику. Машины постоянного тока и трансформаторы : Учебник для вузов. - СПб. : Питер, 2008. - 320 с.

5. Крицштейн, А.М. Электрические машины : Лабораторный практикум / А.М. Крицштейн. - Ульяновск : УлГТУ, 2004. - 73 с.

?осымша ?дебиеттер

6. Костенко, П.М. Электрические машины, часть 2 / П.М. Костенко, Л.М. Пиотровский . - Ленинград: Энергия, 1973. - 638 с.

7. Вольдек, А.И. Электрические машины, 2-ое издание / А.И. Вольдек -Ленинград : "Энергия", 1974. - 824 с.

8. Лотоцкий, К.В. Электрические машины и основы электропривод / К.В. Лотоцкий. - М. : Колос, 1964. - 485 с.

9. Китаев, Е.В. Электрические машины, часть 1, 2 / В.Е. Китаев, Ю.М. Корхов, В.К. Свирин. - М. : Высшая школа, 1978. - 181 с.

2

2

Показать полностью… https://vk.com/doc275461281_451313334
2 Мб, 3 октября 2017 в 14:51 - Россия, Москва, ЭЭИ, 2017 г., docx
Рекомендуемые документы в приложении